കുഞ്ഞ് ജനിച്ചതിന് ശേഷം കുറച്ച് മാസങ്ങൾ കഴിയുമ്പോൾ കുളിമുറിയിൽ കൊഴിഞ്ഞു വീഴുന്ന മുടി കാണുന്നത് വളരെ സങ്കടകരമായ കാര്യമാണ്. നിങ്ങൾ ഇപ്പോൾ ഈ അവസ്ഥയിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നതെങ്കിൽ, ഒട്ടും വിഷമിക്കാതിരിക്കുക. നിങ്ങൾക്ക് സ്ഥിരമായി മുടി നഷ്ടപ്പെടുന്നില്ല, ഈ അവസ്ഥ നേരിടുന്ന ഒരേയൊരു വ്യക്തി നിങ്ങളല്ല.
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ തികച്ചും സാധാരണവും താൽക്കാലികവുമായ ഒരു ഘട്ടമാണ്. ഇത് എന്തുകൊണ്ട് സംഭവിക്കുന്നു, എത്രനാൾ നീണ്ടുനിൽക്കും, ഒപ്പം ആയുർവേദത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ കൃത്യമായ വൈദ്യോപദേശത്തോടൊപ്പം ഈ അവസ്ഥയെ എങ്ങനെ മറികടക്കാം എന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം.
ഗർഭധാരണത്തിന് ശേഷം എന്റെ മുടി കൊഴിയുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ, ഹോർമോണുകൾ സ്വാഭാവിക മുടി വളർച്ചാ ചക്രത്തെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുന്നു എന്ന് നമ്മൾ അറിയേണ്ടതുണ്ട്.
ഗർഭകാലത്ത് ഈസ്ട്രജൻ, പ്രൊജസ്ട്രോൺ എന്നീ ഹോർമോണുകളുടെ വർദ്ധനവ് മുടിയെ വളർച്ചയുടെ ഘട്ടത്തിൽ (Anagen phase) നിലനിർത്തുന്നു. ഇതിനാലാണ് ഗർഭിണിയായിരിക്കുമ്പോൾ പലർക്കും നല്ല കട്ടിയുള്ള മുടി ലഭിക്കുന്നത്; സാധാരണ ദിവസങ്ങളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന മുടികൊഴിച്ചിൽ ഈ സമയത്ത് താൽക്കാലികമായി നിൽക്കുന്നു.
പ്രസവശേഷം, ഈ ഹോർമോൺ നിലകൾ വേഗത്തിൽ സാധാരണ നിലയിലേക്ക് കുറയുന്നു. ഈ പെട്ടെന്നുള്ള മാറ്റം നിങ്ങളുടെ മുടിയുടെ വലിയൊരു ശതമാനത്തെ ഒരേസമയം വിശ്രമത്തിന്റെയും കൊഴിച്ചിലിന്റെയും ഘട്ടത്തിലേക്ക് (Telogen phase) കടക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. ടെലോജൻ എഫ്ലൂവിയം (Telogen effluvium) എന്ന് വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഈ അവസ്ഥയുടെ അർത്ഥം, ഗർഭകാലത്ത് കൊഴിയാതിരുന്ന മുടിയെല്ലാം ഇപ്പോൾ ഒരേസമയം കൊഴിയുന്നു എന്നാണ്.

ആയുർവേദ കാഴ്ചപ്പാട്: വാത ദോഷത്തിന്റെ അസന്തുലിതാവസ്ഥ
ആയുർവേദത്തിൽ, പ്രസവം എന്നത് ശരീരത്തിൽ പെട്ടെന്ന് ശാരീരികവും ഊർജ്ജപരവുമായ ഒരു ശൂന്യത അവശേഷിപ്പിക്കുന്ന തീവ്രമായ ഒരു പ്രക്രിയയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഈ പെട്ടെന്നുള്ള ശൂന്യത വാത ദോഷം വലിയ രീതിയിൽ വർദ്ധിക്കാൻ കാരണമാകുന്നു.
വാതം സ്വതവേ വരണ്ടതും ഭാരം കുറഞ്ഞതുമായതിനാൽ, ഇത് പെട്ടെന്ന് തലയോട്ടിയെ വരണ്ടതാക്കുകയും മുടിയുടെ വേരുകളെ ദുർബലപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. കൂടാതെ, കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകാൻ ആവശ്യമായ വലിയ ഊർജ്ജം നിങ്ങളുടെ 'രസ ധാതുവിനെയും' (nutrient plasma) 'അസ്ഥി ധാതുവിനെയും' (മുടിയുടെ ഉറവിടമായി ആയുർവേദം കണക്കാക്കുന്ന bone tissue) ക്ഷയിപ്പിക്കുന്നു. ഇവ ക്ഷയിക്കുമ്പോൾ, മുടിയുടെ വേരുകൾക്ക് ആവശ്യമായ ആഴത്തിലുള്ള പോഷണം ലഭിക്കാതെ വരികയും മുടി കൊഴിയുകയും ചെയ്യുന്നു.
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ എത്രനാൾ നീണ്ടുനിൽക്കും?
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിലിന്റെ സമയക്രമം വളരെ കൃത്യമായി പ്രവചിക്കാവുന്നതാണ്:
- തുടക്കം: സാധാരണയായി പ്രസവിച്ച് 2 മുതൽ 4 മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷമാണ് ഇത് തുടങ്ങുന്നത്.
- ഏറ്റവും കൂടിയ അവസ്ഥ: മുടികൊഴിച്ചിൽ സാധാരണയായി 4 മാസം ആകുമ്പോൾ ഏറ്റവും കൂടുതലാകും (പലർക്കും ഇത് വലിയ ആശങ്കയുണ്ടാക്കുന്ന സമയമാണ്).
- പരിഹാരം: മിക്ക സ്ത്രീകളിലും, കുഞ്ഞിന് 6 മുതൽ 12 മാസം പ്രായമാകുമ്പോഴേക്കും മുടികൊഴിച്ചിൽ കുറയുകയും വളർച്ച സാധാരണ നിലയിലേക്ക് മടങ്ങുകയും ചെയ്യും.
പുതിയ മുടി വളരാനുള്ള ആയുർവേദ പരിഹാരങ്ങൾ
ഹോർമോൺ വ്യതിയാനങ്ങളെ പൂർണ്ണമായും തടയാൻ കഴിയില്ലെങ്കിലും, തലയോട്ടിയെ പോഷിപ്പിക്കാനും വാതദോഷം കുറയ്ക്കാനും പുതിയ മുടി കട്ടിയോടെയും ആരോഗ്യത്തോടെയും വളരാനുള്ള മികച്ച സാഹചര്യമൊരുക്കാനും നിങ്ങൾക്ക് കഴിയും.
1. ശിരോ അഭ്യംഗത്തിന്റെ ഗുണങ്ങൾ (തലയിലെ മസാജ്)
വാതം മൂലമുണ്ടാകുന്ന വരൾച്ചയും മുടികൊഴിച്ചിലും തടയാനുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച മാർഗ്ഗമാണ് ശിരോ അഭ്യംഗം അഥവാ ചെറുചൂടുള്ള എണ്ണ ഉപയോഗിച്ചുള്ള മസാജ്. തലയോട്ടിയിൽ എണ്ണ പുരട്ടുന്നത് രക്തചംക്രമണം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും, മുടിയുടെ ഫോളിക്കിളുകളിലേക്ക് നേരിട്ട് പോഷകങ്ങൾ എത്തിക്കുകയും, വാതത്തെ ശമിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഇവിടെയാണ് നിങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന എണ്ണയുടെ ഗുണനിലവാരം പ്രധാനമാകുന്നത്. വെൽവെറ്റ് ഓയിൽ (Velvet Oil) പോലെയുള്ള മികച്ച ആയുർവേദ എണ്ണകൾ ഇതിന് ഏറെ സഹായകമാണ്. പാരമ്പര്യ ആയുർവേദ ഔഷധങ്ങളാൽ സമ്പുഷ്ടമായ വെൽവെറ്റ് ഓയിൽ തലയോട്ടിയിലെ വരൾച്ച മാറ്റുക മാത്രമല്ല, മുടിക്ക് ആവശ്യമായ ഫൈറ്റോ-ന്യൂട്രിയന്റുകൾ ആഴത്തിൽ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
എങ്ങനെ ചെയ്യാം:
- വെൽവെറ്റ് ഓയിൽ ചെറുതായി ചൂടാക്കുക (അമിതമായി ചൂടാക്കരുത്).
- മുടി വകഞ്ഞ് തലയോട്ടിയിൽ നേരിട്ട് പുരട്ടുക.
- വിരൽത്തുമ്പ് ഉപയോഗിച്ച് 5-10 മിനിറ്റ് നേരം മൃദുവായി മസാജ് ചെയ്യുക.
- കുറഞ്ഞത് 30 മിനിറ്റെങ്കിലും (അല്ലെങ്കിൽ രാത്രി മുഴുവൻ) വെച്ച ശേഷം വീര്യം കുറഞ്ഞ, സൾഫേറ്റ് ഇല്ലാത്ത ഷാംപൂ ഉപയോഗിച്ച് കഴുകിക്കളയുക. ആഴ്ചയിൽ 2-3 തവണ ഇത് ചെയ്യുക.
2. പോഷകസമൃദ്ധമായ ആഹാരം (ആഹാരം)
നിങ്ങളുടെ മുടി നിങ്ങളുടെ ആന്തരിക ആരോഗ്യത്തിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ്. നിങ്ങളുടെ രസ, അസ്ഥി ധാതുക്കളെ വീണ്ടെടുക്കാൻ, പോഷകപ്രദമായ വാതത്തെ കുറയ്ക്കുന്ന ഭക്ഷണം കഴിക്കുക:
- ആരോഗ്യകരമായ കൊഴുപ്പുകൾ: എ2 നെയ്യ് (A2 Ghee), എള്ള്, കുതിർത്ത ബദാം എന്നിവ ദിവസവും മിതമായ അളവിൽ ഭക്ഷണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുക.
- ഇരുമ്പും കാൽസ്യവും: ഇരുണ്ട പച്ച ഇലക്കറികൾ, മുരിങ്ങപ്പൊടി, ഈന്തപ്പഴം എന്നിവ രക്തം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.
- വെള്ളം കുടിക്കുക: ദഹനവും പോഷകങ്ങൾ വലിച്ചെടുക്കുന്നതും മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ജീരകവും മല്ലിയും ഇട്ട് തിളപ്പിച്ച ചെറുചൂടുവെള്ളം ദിവസം മുഴുവൻ കുടിക്കുക.
3. മുടിയുടെ മൃദുവായ സംരക്ഷണം
ഈ ഘട്ടത്തിൽ മുടിയെ വളരെ മൃദുവായി കൈകാര്യം ചെയ്യുക. മുടിയുടെ വേരുകളെ വലിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള ഹെയർ സ്റ്റൈലുകൾ (ഇറുകിയ പോണിടെയിൽ അല്ലെങ്കിൽ ബൺ) ഒഴിവാക്കുക. മുടി ചൂടാക്കുന്ന സ്റ്റൈലിംഗ് ടൂളുകൾ ഒഴിവാക്കുക, മുടിയുടെ കുരുക്ക് മാറ്റാൻ എപ്പോഴും വലിയ പല്ലുകളുള്ള ചീപ്പ് മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. താഴെ നിന്ന് തുടങ്ങി മുകളിലേക്ക് ചീകാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക.
എപ്പോഴാണ് ഒരു ഡോക്ടറെ കാണേണ്ടത്?
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ തികച്ചും സാധാരണമാണെങ്കിലും, ചിലപ്പോൾ ഇത് ഡോക്ടറെ കാണേണ്ട മറ്റ് ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളുടെ ലക്ഷണമാകാം. താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ തീർച്ചയായും നിങ്ങളുടെ ഡോക്ടറെ സമീപിക്കുക:
- കുഞ്ഞിന് ഒരു വയസ്സ് കഴിഞ്ഞിട്ടും മുടികൊഴിച്ചിൽ കൂടുതലായി തുടരുന്നുണ്ടെങ്കിൽ.
- തലയിൽ കഷണ്ടി പോലെയുള്ള പാടുകൾ കാണുകയാണെങ്കിൽ. (ഇത് അലോപ്പീസിയ ഏരിയേറ്റയുടെ ലക്ഷണമാകാം, ഇതിന് ഹോർമോൺ വ്യതിയാനത്തിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായ ചികിത്സ ആവശ്യമാണ്).
- മുടികൊഴിച്ചിലിനൊപ്പം അമിതമായ ക്ഷീണം, പെട്ടെന്നുള്ള ശരീരഭാര മാറ്റങ്ങൾ, തണുപ്പ് സഹിക്കാൻ കഴിയാതിരിക്കുക, ഹൃദയമിടിപ്പ് വർദ്ധിക്കുക എന്നീ ലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ. (ഇത് പ്രസവശേഷം ഉണ്ടാകുന്ന തൈറോയ്ഡ് പ്രശ്നങ്ങളുടെയോ ഇരുമ്പിന്റെ കുറവിന്റെയോ ലക്ഷണങ്ങളാകാം. ഇവ കണ്ടുപിടിക്കാൻ രക്തപരിശോധന ആവശ്യമാണ്).
പ്രസവശേഷമുള്ള മുടികൊഴിച്ചിൽ നിങ്ങൾക്ക് വലിയ ആശങ്ക ഉണ്ടാക്കിയേക്കാം, എന്നാൽ ഇത് നിങ്ങളുടെ ശരീരം പഴയ അവസ്ഥയിലേക്ക് മാറുന്നതിന്റെ സ്വാഭാവിക പ്രക്രിയ മാത്രമാണെന്ന് ഓർക്കുക. നല്ല പോഷകാഹാരം കഴിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധിക്കുക, മികച്ച ഔഷധ എണ്ണകൾ ഉപയോഗിച്ച് മസാജ് ചെയ്യുക, ഒപ്പം നിങ്ങൾക്ക് തന്നെ കുറച്ച് സമയം നൽകുക. നിങ്ങളുടെ ശരീരം പുതിയ ജീവന് ജന്മം നൽകിയതിന്റെ ക്ഷീണം മാറ്റുന്ന തിരക്കിലാണ്. നിങ്ങളുടെ മുടി തീർച്ചയായും പൂർവ്വസ്ഥിതിയിലേക്ക് തിരികെ വളരും.